Peesblessures

Het merendeel van de pezen in het lichaam vormen de overgang van spieren naar bot. De pees is van een extreem sterke structuur en kan vergeleken worden met een staalkabel. De is ook opgebouwd uit allemaal kleine kabeltjes wat hem zo sterk maakt. De pees kan enorm veel trekkracht opvangen. Zijn functie is dan ook de trekkracht opvangen die de spieren uitoefenen op het bot. Waar een spier zich op lengte kan brengen of juist kan aanspannen kan een pees dit niet. De pees is zo sterk totdat er een blessure komt. De ketting is zo sterk als de zwakste schakel. In tegenstelling tot andere structuren in het lichaam zijn pezen nauwelijks doorbloed. Dit is dan ook de reden dat peesblessures vaak zo lang aanhouden. Door de weinige bloedvoorziening worden afvalstoffen slecht afgevoerd waardoor herstel dus langer duurt.

De functie van pezen.
De pezen van een paard zijn van groot belang voor het bewegingsapparaat. Zij vangen schokken op en slaan als het ware de energie van een stap op voor de volgende stap. Hun belang in het bewegingsapparaat maak tevens dat ze dus kwetsbaar zijn.

Welke pezen zijn het kwetsbaarst?
De meeste peesblessure komen in de buigpezen van de voorbenen. De oorzaak kunnen we vaak vinden in overbelasting door verkeerde training of een trauma, het paard tikt zichzelf aan met de achterbenen tegen de voorbenen ook wel peesklap genoemd. Dit geeft letsel aan de buitenkant van de oppervlakkige buigpees. Ook kunnen we bepaalde omstandigheden als verkeerd bekappen, slecht hoefbeslag, slechte bodemkwaliteit (te hard of juist te zacht) afwijking in stand van benen en voeten en dus verkeerde training waarbij het paard teveel op zijn voorbenen steunt. Het laatste kun je voorkomen door het paard recht te richten. Meer informatie hierover kun je vinden op deze site onder het kopje HOME en dan rechtrichten.

dierenarts

Er zijn vier belangrijke pezen in het onderbeen van een paard. Drie buigpezen en een strekpees.

• Oppervlakkige buiger: loopt ad achterzijde van de het been direct onder de huid, splits zich onder de kogel en hecht zich vast aan twee kanten van het kroonbeen.
• Diepe buiger: loopt in een streng naar beneden en hecht zich aan het hoefbeen. De diepe buiger loopt over het straalbeen heen.
• Het checkligament: begint aan de achterzijde van de voorknie en smelt samen met de diepe buiger ongeveer halverwege het pijpbeen.
• Interosseus (tussenpees): splitst zich op de kogel (sesambeentjes) en gaat aan twee kanten via de verbindingspezen naar de strekpees.

Bronvermelding afbeelding; Paardenarts.nl. De bovengenoemde buigpezen vormen samen het kogeldraagapparaat dat voorkomt dat de kogel te ver doorzakt als het volle gewicht van het paard erop rust.

Bronvermelding afbeelding; Iris van Gulik (Dierenkliniek Hellendoorn-Nijverdal).
Foto links: verdikte oppervlakkige buigpees halverwege de pijp.
Foto’s midden en rechts: verdikte buigpees aan het voorbeen.

Ontstaan blessures
De meeste peesbeschadigingen ontstaan door een plotselinge sterke of door geringe langdurige overbelasting. Ook verkeerd bekappen kan dit tot gevolg hebben. Een slechte beenstand zorgt voor geringe langdurige overbelasting. Ook het rijden in onregelmatig terrein of langdurig rijden met vermoeide of ongetrainde paarden vergroot het risico op peesblessures.

Preventie peesblessures
Ter preventie is het verstandig de pezen goed in de gaten te houden en dagelijks te controleren. Anti-oxidanten werken niet alleen als behandeling, ze kunnen tevens preventief worden gevoerd voor het herstellen van kleine beschadigingen. Om het bindweefsel sterk te behouden kan zwavel worden gevoerd, die hiervoor als bouwsteen fungeert. Een afwisseling tussen een harde en zachte ondergrond zal tevens zorgen voor sterkere pezen. Ook het dragen van peesbeschermers kan soms ellende voorkomen. Echter hier zit ook wel weer een kanttekening aan, doordat de warmte niet weg kan,kunnen de pezen oververhit raken. Dit kan ook juist een oorzaak zijn van peesblessures. Let dus bij aanschaf goed op of er enige mate van ventilatie in de beschermers zit.

Let op!! Peesbeschermers kunnen geen overbelasting voorkomen alleen maar eventueel schade door aantikken al dan niet van eigen achterhoeven.

Revalidatietraining peesblessures door Paard in Balans
Zodra het paard ontslagen is van zijn boxrust en herstelperiode en groen licht heeft gekregen van de behandelende dierenarts kan gekeken worden naar een revalidatie trainingstraject. Allereerst zal er middels een intake gesprek een uitgebreide inventarisatie van de blessure plaatsvinden waarin de oorzaak van peesblessure en algehele conditie van het paard besproken en bekeken wordt.

Ook zal hierin besproken worden hoe het paard werd getraind voordat de blessure zich aandiende. Eventueel kan er in overleg met de hoefsmid en eventueel behandelend dierenarts gekeken worden hoe en of het paard ondersteund kan worden middels een (tijdelijk) speciaal beslag. Ook werkt Paard in Balans nauw samen met een guasha therapeut om zo paarden die langdurig stil hebben gestaan of juist verkrampt zijn door overbelasting te helpen de doorbloeding in spieren en zacht weefsel te activeren. In principe dient een revalidatieplan altijd gericht te zijn op een terugkeer op het oude prestatieniveau (niet altijd haalbaar, maar het dient wel het doel te zijn). Juist daarom is het van wezenlijk belang om de revalidatie zo snel mogelijk na het ontstaan van de blessure te starten; een afwachtende aanpak resulteert zelden in het beste resultaat!

Revalidatie training zal altijd beginnen met het paard symmetrisch te maken in het lichaam. Dit doen we aan de hand om zo de beweging gecontroleerd te houden en het paard niet over te belasten.
Het doel van de revalidatie is niet alleen maar het probleem te verhelpen maar deze ook in de toekomst te voorkomen. Mits het om een peesklap gaat, deze kunnen paarden zelfs op stal oplopen. Paarden die bijvoorbeeld extreem stijf of scheef zijn lopen altijd een verhoogd risico op slijtage en blessures in het algemeen. Maar zeker ook peesblessures door overbelasting door compensatie. De eigenaar zal hier nauw bij betrokken worden omdat het belangrijk is dat hij of zij leert hoe het paard te trainen en te rijden om herhaling te voorkomen.

Voor meer informatie kunt u middels het kopje ‘contact’ in de grijze balk contact opnemen met Paard in Balans.